Girl in a jacket
  • February 27, 2021

दाम्लो बेचेको पैसाले परिवारको गुजारा चलाउँदै ‘दाम्लो बाजे’

पूर्व पश्चिम राजमार्ग अन्तर्गत झापाको दुर्गापुर स्थित बस बिसौनीमा २६ वर्ष देखी दाम्लो बाटेर विक्री गर्दै आएका ८६ वर्षिय लक्ष्मीप्रसाद खनाल । तस्बिर- विनोद सापकोटा

झापा / झापामा एक जना ८६ वर्षका वृद्धको बलबुताले परिवारको गुजारा चलिरहेको छ । त्यो पनि ४ जनाको । उनी पेन्सनवाला जागिरे होइनन् । आम्दानीको अन्य कुनै श्रोत नभएपछि २६ वर्ष देखि आफ्नै बलबुताले परिवारको जिउपालो गर्ने गरेका रहेछन् ।

पुर्व पश्चिम राजमार्गको दुर्गापुर स्थित पश्चिम जाने बस बिसौनीमा आफ्नै हातले बाटेको दाम्ला बेचेर परिवारको गुजारा चलाउदै छन् लक्ष्मी प्रसाद दाहाल । उनको यो व्यापारमा लगानी शुन्य जस्तै छ । गाँउ घरमा फालेका जुट लगायतका प्लाष्टिकका बोरा उधारेर उनले भैंसी बाध्ने दाम्लो बनाउछन् र बजारमा लगेर बेच्छन् । दाम्लो भैंसीलाई मात्र होइन । गाँउमा खोलिएका पशुपालन फर्मका चौपायालाई पनि तिनका मालिकले किनेर लैजाने गरेको उनले बताए ।

गाँउमा संकलन गर्दा पुगेन भने सुरुङ्गा, विर्तामोड, दमक, झिलझिले, शनिश्चरे, धुलाबारी लगायतका शहरमा पुगेर पनि किनेर ल्याउछन् । उनने भने, ‘लकडाउन अघि थोत्रा बोराको मुल्य प्रतिगोटा १० थियो, अहिले बढेर २० पुगेको छ ।’ दाम्लो बाट्न प्रयोग हुने कच्चा पदार्थको मुल्य बढ्दा आफ्नो भान्सा कोठामा असर परेको उनले बताए ।

‘गाँउमा किन्न पर्दैन, चिनेजानेकाले सित्यैमा दिन्छन तर बजार र शहरबाट थोत्रा बोरा किनेरै ल्याउनु पर्छ ,’ उनले भने । उमेर छँदा विर्तामोड दमक सम्म त हिडेर जाने गरेका रहेछन् । ‘उतिबेला हिँडेर गएकाले त यो उमेर सम्म बाँचेको छु । सवारी साधन प्रयोग गरेको भए त उमेरमै सुगर प्रेसरले लगि हाल्थ्यो नि !’ हिण्डुल गर्यो भने शरिरलाई व्यायाम पुग्छ र रोग लाग्दैन भन्ने उनलाई थाहा रहेछ ।

उनले बेच्न राखेको दाम्ला झापा लगायत ईलाम, पाँचथर, ताप्लेजुँङ मोरङ का पशुपालक किसानले लैजाने गरेका छन् । प्र्रतिगोटा ३ सयमा बेच्ने गरेको दाम्लोमा पनि कतिपय किसानले दलाल गरेको उनलाई पटक्कै मन पर्देन । ‘होटलमा मासु मदिरा खाँदा टिप्स दिन्छन, म बुढो संग ५ रुपैयाँमा पनि दलाल गर्छन,’ कतिपय ग्राहक यस्ता पनि आएको उनले सुनाए ।
उनका घरमा ४ जनाको परिवार छ । ‘एक÷एक जना छोरा छोरी र श्रीमती । छोरो यातायात मजदुर हो । छोराले कमाएको पैसाले घरका लागि अन्न पात किन्न पनि पुग्दैन । छोरीको पढाई खर्च, घर व्यवाहार चलाउन, आउने जाने पाहुना पाताका लागि मेरै कमाई पनि हम्मेहम्मे हुन्छ । उनले भने, ‘अब कति नै बाच्छु होला र ? बाचुञ्जेल यै व्यापार गर्छु ।’

व्यापार भईदिएको भए पक्की घर बनाएर यो जाडोमा चिसोबाट बच्न न्यानोमा बस्ने उनले योजना बनाएका रहेछन् । तर, आम्दानीको मुख्य श्रोत दाम्लो उनले भनेजसरी नबिक्दा पक्की घर बनाएर बस्ने योजना चकनाचुर भयो । ‘यो उमेर सम्म बहालमा बसिरहेका छौं,’ उनले भने, ‘आफ्नै घरमा मर्न पाए हुन्थ्यो ।’ घर बनाउनका लागि भने उनले यस अघि नै घडेरी किनेका रहेछन् । तर, घर बनाउन भने पैसा नभएर सकेनन् ।

उनलाई दाम्लो बाट्न कति पनि समय लाग्दो रहेनछ । ‘एउटा ५० केजीको बोरा उधारेर बाट्न थाल्यो भने २ घन्टामा दाम्लो तयार हुन्छ,’ उनले भने ‘२० रुपैयाँ लगानी गरेको बोराबाट क्रेताले दलाल गरेनन् भने ३०० सयमा बिक्रि हुन्छ र २ सय ८० नाफा हुन्छ ।’ एक दिनमा ५ वटा सम्म दाम्लो बाट्न सकिने उनले बताए । उनलाई नजिकबाट चिन्नेले भन्छन् ‘‘दाम्लो बाजे’ बिहानै देखी दुर्गापुर चोकमा आएर सुति सुति व्यापार गर्नुहुन्छ ।’

भेल्वेट, अन्य कपडा, जुट र प्लाष्टिकका बोराबाट उनले दाम्लो, नाम्लो, मुखारी, डोरी लगायतका सामग्री बनाउने गरेका छन् । २०३० साल देखी झापाको सुरुङ्गामा आएर बस्ने थालेका ८६ वर्षीय वृद्ध दाहालले भने ‘दाम्लो बिकेन भने त मेरो भान्सा कोठा धुवाउँदै धुवाउदैन ।’ उनका हातले बनाएका सामग्री विकेनन् भने उनी भरे के खाने, के ख्वाउने भनेर खिन्न हुन्छन् । ‘सधैभरी एक नाशले दाम्लो बिक्छ भन्ने छैन,’ उनले भने ।

कमेन्ट गर्नुस्

विनोद सापकोटा

सापकोटा सताक्षी न्युज डटकमका सम्पादक हुन् । उनीसँग सेतोपाटी डटकमसहित झापाका विभिन्न सञ्चारमाध्यममा काम गरेको अनुभव छ ।

Read Previous

पाराबारीमा आधारभुत स्वास्थ्य केन्द्र भवनको शिलान्यास

Read Next

कोरोना कहर : शिवसताक्षीका स्वास्थ्यकर्मीलाई जडिबुटीको पहिचान

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Holler Box